Orgòsolo est sa capitale de su muralismu in Sardigna. Inoghe, sos muros allegant. Totu cumintzat a s’agabbu de sos annos ’60, cando sos primos murales naschent comente ainas de luta e de partetzipatzione polìtica. Dae tando, sa bidda s’est tramudada in unu museu a chelu abertu, cun prus de 250 òperas chi dant colore a sos muros de su tzentru istòricu e de sa periferia. 

Allegant de peleas de sos massajos, de patzifismu, de memòria istòrica, de giustìtzia sotziale. Unos cantos murales contant su mundu, àteros sa Sardigna. Medas allegant petzi de Orgòsolo. Diferentes in s’istile, ma totus ligados dae una cosa: su contu de unu territòriu rebellu, ativu in polìtica, chi buddit chene pasu.

Sos primos murales sunt fatos giai dae su 1969, ma sa bortada bera arribat in su 1975, cando su professore Francesco Del Casino, mastru de iscola mèdia, faghet partetzipare sos istudiantes a unu progetu pro torrare a dare vida a sos muros nudos de sa bidda, pro su 30° anniversàriu de sa Liberatzione. Est s’incumintzu de un’istajone noa, artìstica e tzivile.

In sos annos, Orgòsolo at acollidu artistas de totu su mundu, rinfortzende s’identidade sua de logu de resistèntzia e de creatividade. Intre sos murales prus de importu, nd’essit a pìgiu su chi est dedicadu a Emilio Lussu. In su tzentru, sas paràulas suas subra de sas protestas de Pratobello, imbiadas in unu telegramma a su presidente de sa Regione:

“Su chi acontesset in Pratobello contra a su pastoriu e a su massariu est una provocatzione colonialista, e pro custu m’intendo solidale cun pastores e massajos. Su rimborsu de sos disacatos e su prèmiu in dinare sunt unu palliativu ofensivu chi no annuddat, ma agravat s’ingiustìtzia. Si fia istadu in cunditziones de salude diferentes, dia èssere cun issos.”

Unu messàgiu chi at dadu fortza a sos orgolesos, detzisos a difèndere sa terra issoro cun sa connoschèntzia funguda de su territòriu.